Wprowadzenie
Pierwotnym celem analizy było scharakteryzowanie w czasie średniej długości życia kobiet i mężczyzn pochowanych na cmentarzu w Radziszowie. Dane zostały zaczerpnięte z serwisu Grobonet, a stan ich aktualizacji obejmuje dzień 1 marca 2023 r.
Najdłużej żyjące osoby
- Najdłużej żyjącą osobą pochowaną w Radziszowie jest Antonina Krupnik, która przeżyła 101 lat i 2 miesiące.
- Pozostałe osoby, które dożyły wieku 100 lat, to: Józefa Dejnecka, Zofia Blak i Maria Wołoch.
- Wszystkie stulatki urodziły się w latach 1920–1922.
- Najdłużej żyjącym mężczyzną jest Jan Godzik, który przeżył 97 lat i 4 miesiące.
Zakres danych
- Łącznie przeanalizowano 2438 rekordów.
- Spośród nich 1670 osób miało prawidłowo podaną datę urodzin i śmierci – te dane poddano szczegółowej analizie.
- Do zestawienia nie wliczano zgonów dzieci i niemowląt.
Średnia długość życia w kolejnych dekadach
Ogólne tendencje
- Z każdą kolejną dekadą wzrasta średnia długość życia kobiet i mężczyzn, z wyjątkiem dwóch anomalii (okres około 1950 roku oraz 2010–2019).
- Kobiety żyją średnio o 8 lat dłużej od mężczyzn.
Anomalie i możliwe przyczyny
- 1950–1959: spadek średniej długości życia mężczyzn.
- 1960–1969: spadek średniej długości życia kobiet – możliwy wpływ Huty Aluminium w Skawinie (uruchomionej w 1954 r.).
- 1940–1949: gwałtowny spadek średniej długości życia mężczyzn – wpływ II Wojny Światowej.
- 2010–2019: brak wzrostu, a nawet minimalny spadek średniej długości życia mężczyzn („zagadkowy” trend).
Kobiety w ostatnich dekadach
- W latach 2010–2019 średnia długość życia kobiet wzrosła skokowo z 74 do 79 lat.
Uwagi metodologiczne
- Dane z początkowych dziesięcioleci (6–12 rekordów) są zbyt skąpe, aby oddać rzeczywisty obraz.
- Ostatnia dekada obejmuje dane jedynie za lata 2000–2023.
Najpopularniejsze imiona kobiet
- Maria – najczęściej występujące imię we wszystkich dekadach, zawsze na pierwszym miejscu.
- Anna – obecna w 7 dekadach, w 4 z nich na drugim miejscu po Marii.
- Aniela – występuje w 7 dekadach.
- Inne popularne imiona: Julia, Franciszka, Wiktoria, Antonina, Zofia, Rozalia, Józefa.
Najpopularniejsze imiona mężczyzn
- Najczęściej spotykane w każdej dekadzie: Józef, Władysław, Stanisław.
- Jan – występuje w 8 dekadach.
- Franciszek, Antoni, Tadeusz – w 7 dekadach.
- Kazimierz – w 6 dekadach.
- Wawrzyniec – imię nosiło 15 zmarłych.
Najczęściej występujące nazwiska
- Najczęściej spotykane nazwiska: Pająk, Paciorek, Okarmus.
- Bardzo częste: Kościelny(a), Pocięgiel, Myśliwiec, Kania, Krzywoń, Jaskuła, Janik, Maślanka, Baltaza, Godzik, Płonka, Łachman, Szwabowski(a), Wasyl.
- Dość częste: Szczypczyk, Blak, Zięba, Brandys, Ścibor, Krupnik, Gustab, Karaś, Kapłon i wiele innych (pełna lista znajduje się w 3. komentarzu pod postem).
Podsumowanie
Analiza długości życia osób pochowanych w Radziszowie ukazuje:
- wyraźny wzrost średniej długości życia w XX i XXI wieku,
- różnice między kobietami a mężczyznami (średnio 8 lat na korzyść kobiet),
- wpływ wydarzeń historycznych (II wojna światowa, działalność Huty Aluminium),
- ciekawą stabilność w popularności imion i nazwisk.
Na tym kończę analizy oparte na bazie osób pochowanych w serwisie Grobonet.
Opracował Jarosław Karasiński
